غار یخ مراد

غار یخ مراد از جمله غارهای دیدنی و زیبای استان البرز است که در حوالی روستای کهنه ده منطقه گچسر در ۸۴ کیلومتری کرج قرار دارد.

غار یخ مراد

دهانه این غار ۹/۵ متر عرض و ۳ متر ارتفاع دارد و در ارتفاع ۲۵۰۰ متری از سطح دریا واقع شده است. طول غار از ابتدا تا انتهای آن نامشخص است و گفته می‌شود به علت وجود حفره‌های متعدد در آن، تاکنون کسی به انتهای غار دست نیافته است. مسیر غار عموماً شیب‌دار و رو به پایین است که نهایتاً با رسیدن به اعماق آن، چشمه‌های یخ‌زده در کف زمین و استالاکتیت‌های اسفنجی غار نمایان می‌شود. در داخل غار یخ مراد ۳ تالار، یک برکه یخی و یک آبشار یخی وجود دارد.ر پشت دهانه، یک تالار سنگلاخی به ابعاد ۱۲ در ۱۸ متر و ارتفاع ۶ متر قرار دارد. در این تالار تخته سنگی بزرگ به ابعاد ۳ در ۵ متر وجود دارد که کف آن صیقلی و گود افتاده است.

نکتهٔ قابل توجه این غار مطبق بودن آن می‌باشد که در میان غارهای ایران کمتر دیده می‌شود. در بخشی از غار چهار طبقه با اختلاف ارتفاع بیش از ۳۰ متر دیده می‌شوند.

qar_yakhmorad

غار دارای بادگیر و هواکش‌های مخفی بی‌شماری است که هوای خارج با شدت از آن‌ها خارج شده و به همین دلیل هوای غار فوق‌العاده سرد می‌باشد و همین امر سبب گردیده است که آب‌های موجود در غار به حال انجماد درآمده و توده‌های بزرگ یخ در غار تشکیل شود. یخبندان غار از اسفند ماه آغاز و تقریباً تا اواسط بهار سال بعد ادامه دارد و سپس در طول تابستان و پاییز به علت خشکی هوا و عدم جریان آب، یخ‌ها شروع به ذوب شدن کرده و رو به کاهش می‌رود.

گودی کف سنگ نشان میدهد که برای مدتها مدید آبی بر روی آن جاری بوده و اثر بر جای مانده، حاصل تماس صدها هزار ساله جریان آب با تخته سنگ است. احتمالاً نقطه شروع نفوذ آب اسیددار به درز شکستگی اصلی، زاینده غار در سقف همین تالار بوده و آب حاصل از فرایند آهک خوری از اعماق غار خارج و در پایین دست غار وارد رودخانه آزادبر میشده است. شاید هم بخشی از آب رودخانه، صدها هزار سال قبل و پیش از آن که بر اثر فرسایش، بستر آن در محل فعلی قرار گیرد، از روی همین تخته سنگ وارد غار شده و گودی روی سنگ را به وجود آورده است.

yakhmorad-qar

غار به شکل فنری کشیده شده و با شیبی در حدود ۳۰ درجه زایش یافته و ساخت درونی آن چند طبقه است که روی هم قرار دارد.

از تالار نخست سه راهرو جدا میشوند: نخستین راهرو در سمت راست تالار قرار دارد و پس از طی ۲۰ متر به انتها میرسد. دومین راهرو در سمت چپ قرار دارد و پس از طی ۵۰ متر با شیبی ۱۰ درجه و مسیر لغزنده به لبه پرتگاهی به عمق ۱۲ متر میرسد. ورود به درون پرتگاه فقط با وسایل فنی کوهنوردی امکان پذیر است. در انتهای پرتگاه، یک تالار به ابعاد ۱۵×۱۰ متر قرار دارد و یکی از محلهای تشکیل چکنده و چکیدههای یخی در ماههای سرد سال است. راهرو سوم، شعبه اصلی غار است و در سمت چپ تالار و ۳ متر بالاتر از کف آن قرار دارد و پس از ۱۵ متر به شکافی به طول ۲ متر و عرض یک متر میرسد. یک پرتگاه به عمق ۸ متر در زیر شکاف قرار دارد. روی شکاف ورقه آهنی محکمی قرار دادهاند که میتوانیم به عنوان پل روی پرتگاه با اطمینان از آن بگذریم.

تالار دوم غار در ادامه راهرو و به ابعاد ۲۵×۲۰ متر و ارتفاع ۱۰ متر قرار دارد. در تالار دوم دو دهلیز وجود دارد. یک دهلیز به طول ۶ متر به چاهی به عمق ۷ متر و دهلیز دیگر به طول ۱۰ متر به چاهی به عمق ۸ متر منتهی میشود.

تالار سوم پس از تالار دوم قرار دارد و ابعاد آن ۲۵×۳۰ متر است و بلندترین سقف غار در آن دیده میشود. دیوارها و سقف تالار پوشیده از غارسنگهای نخوی و گل کلمی هستند. پرتگاهی به عمق ۵ متر این تالار را از دخمه دوقلوی انتهای غار جدا میکند. دخمه دارای دو فضا به ابعاد ۷×۶ متر و ۴×۳ متر است که ارتفاع سقف آنها به ۵/۱ تا ۳ متر میرسد. اولی پوشده از یخ دائمی است و دریاچه یخی اصلی غار و یک آبشار یخی حاصل از چکههای دیواره در آن جا دیده میشود. در دومی نیز یک دریاچه یخی وجود دارد. در تابستان تا عمق ۱۰ سانتی متر از یخ دریاچهها ذوب میشود. تشکیل چکندهها و چکیدههای یخی این بخش غار از ابتدای آذرماه شروع میشود و با فصل سرما و بارندگیها نفوذ آبهای فرورو، فرایند تشکیل آنها ادامه مییابد و در فروردین ماه به اوج خود میرسد. با شروع فصل گرما، ستونهای یخ به تدریج ذوب میشوند و در اوایل خرداد از آن همه پدیدههای یخی، تنها دریاچه یخ باقی میماند.

طول شعبه اصلی غار از ابتدا تا انتها حدود ۲۵۰ متر و ارتفاع سطح دریاچه، ۶۰ متر پایینتر از ارتفاع دهانه آن است.

yakhmorad

این غار متعلق به دوره دوم زمین‌شناسی می‌باشد و ۷۰ تا ۲۳۰ میلیون سال از عمر آن می‌گذرد. غار یخ مراد در ادوار گذشته در زیر آب بوده و در حقیقت یک غار زیر دریایی به شمار می‌رود این مطلب از وضعیت طبیعی غار و از بقایای یک فسیل کاریتا که بر روی سنگی در ورودی غار باقی مانده تأیید می‌شود. کاریتا از نرم‌تنان دریایی متعلق به دوران سوم زمین‌شناسی می‌باشد.

به گفته اهالی روستای کهنه ده، در گذشته بیماران با خوردن یخ‌های غار بهبود می‌یافتند. در واقع وجه تسمیه این غار (یخ مراد) از وجود قندیل‌ها و توده‌های یخی و کارکرد درمان بیماری‌ها گرفته شده است.

غار یخ مراد یکی از جاذبه‌های گردشگری استان البرز است و به دلیل وجود پیچ و خم‌های فراوان بازدید از آن مستلزم وقت کافی، حوصله و دقت فراوان است. مناسب‌ترین زمان برای بازدید از این غار فصل بهار است زیرا علاوه بر وجود قندیل‌های بسیار زیبا و دیدنی، در محوطه بیرون غار منظره گیاهان معطر کوهستانی منظره دلپذیری را برای مراجعه‌کنندگان ایجاد می‌نماید.

برای ورود به غار حتما هد لامپ و لباس گرم همراه داشته باشید. چرا که سرمای هوای غار معمولا به زیر صفر می رسد و البته این یکی از خصوصیات منحصر به فرد این غار نسبت به غارهای دیگر به حساب می آید.

در غارهای ایران، به دلیل وجود بخار آب و فقدان جریان هوای آزاد در ماه های سر سال، دمای داخلی حداقل ۱۰ درجه از دمای بیرون غار بیشتر است، اما در غار یخ مراد، در ماه های سرد سال، دمای داخل غار از دمای بیرون کمتر است. دلیل این پدیده وجود منافذ فراوان بین فضای درون غار و فضای بیرون غار و ایجاد جریان هوا به علت اختلاف فشار بین دو فضا است. شاید جنس کانی هایی که منافذ در میان آن ها وجود دارند نیز در این پدیده موثر باشد. ارتفاع زیاد غار از سطح دریا نیز عاملی موثر در پایین بودن دمای غار است.

yakhmorad-gar

منبع:

– ویکی پدیا

– دانشنامه شهری ایران

– کویرها و بیابان های ایران

غار یخ مراد

غار یخ مراد, استان البرز, ایران

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “غار یخ مراد”

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تهران

تبلیغات شما

کرمان

خراسان شمالی

قم

مازندران

هرمزگان

گیلان

چهارمحال بختیاری

گلستان

آذربایجان شرقی

کانال تلگرام دولان

آذربایجان غربی

ما را دنبال کنید

اردبیل

اصفهان

همدان

خراسان رضوی

یزد

بوشهر

کرمانشاه