آبشارهای شوشتر (سیکاها)

آبشارهای شوشتر(سیکاها) شوشتر در استان خوزستان واقع است. سازه‌هاي آبي شوشتر در دوران ساسانيان، جهت بهره‌گيري از نيروي آب به‌عنوان محرک آسياب‌هاي صنعتي ساخته شده است. در اين مجموعه بزرگ، ساختمان آسياب‌ها، آبشارها، کانال‌ها و تونل‌های عظيم هدايت آب و سيکا که محلي جهت استراحت و تفريح است قابل توجه و جالب هستند.
محوطه آبشارهاي شوشتر در جنوب پل بند گرگر و خيابان شريعتي واقع شده است. دقيقا ًمشخص نيست كه اين محوطه در چه زماني بوجود آمده ولي شواهد موجود نشان مي دهد كه احتمالاً در دوره ساساني، خصوصاً در زمان سلطنت شاپور اول بنا شده است. طبق نوشته كتاب تذكره شوشتر، در زمان اردشير بابكان (بنيانگذار سلسله ساساني در سال ۲۲۴ميلادی) بخاطر اينكه آب را به شرق و جنوب شوشتر رسانده و كشاورزي منطقه را رونق دهند، ساخت رود گرگرشروع و تا سلطنت شاپور،فرزند اردشير، ادامه يافت. بر روي اين نهر، پل بند گرگر ساخته شد، كه نه تنها از طغيان آبهاي اضافي جلوگيري مي كرد، بلكه شهر شوشتر را با شرق آن ( مسجد سليمان و اهواز) مرتبط مي ساخت.بطوري كه درگذشته نزديك اين پل بند، دروازه گرگر وجود داشت. درون محوطه آبشارها، حدود ۴۰ آسياب وجود داشت كه اين آسياب ها در بخش شمالي، شرقي و غربي قرار داشتند. از آسياب ها براي تهيه آرد استفاده مي شد.به مرور زمان بر اثر حوادث طبيعي (سيل و زلزله) وعوامل انساني اكثر اين آسياب ها رو به تخريب نهادند.در حال حاضر آسياب رضا گلاب توسط پايگاه ميراث فرهنگي سازه هاي آبي تاريخي شوشتر، مرمت و در حال فعاليت مي باشد.

نمایی زیبا از آبشارهای شوشتر

نمایی زیبا از آبشارهای شوشتر

نمایی زیبا از آبشارهای شوشتر

نمایی زیبا از آبشارهای شوشتر

در اين مجموعه بزرگ، ساختمان آسياب‌ها، آبشارها، کانال‌ها و تونل‌هاي عظيم هدايت آب و سيکا که محلي جهت استراحت و تفريح است قابل توجه و جالب هستند. در قسمت انتهايي ضلع غربي اين مجموعه، سيکا قرار دارد که دسترسي به فضاي درون آن از طريق چند پله دستکند ميسر است.درون اين فضا يک حوض ۸ ضلعي با کانال‌هاي کوچک به چشم مي‌خورد. آب اين حوض از طريق يک جوي که از ديواره سيکا خارج مي‌شود تأمين و از طريق دو کانال کوچک به درون رودخانه هدايت مي‌شود. اين مجموعه جزئي از کانال‌هاي آبرساني به آسياب‌ها بوده که بعدها در دوره قاجار و در زمان حکومت محتشم (از حکام محلي) سدي در اين مکان زده شده و در اين مکان آب از يک قسمت داخل و وارد يک ۸ ضلعي گود شده و سپس از اين ۸ ضلعي وارد دو کانال و از آنجا وارد رودخانه مي‌شود.در مورد معناي «سيکا» نظرات متفاوتي ارائه شده است. لغت نامه دهخدا سيکا را نوعي مرغابي يا نوعي درخت و قومي از هندوان داراي مهب وشنو که شعبه‌اي از آيين بودائيست معرفي مي‌کند.

نمایی زیبا از آبشارهای شوشتر

نمایی زیبا از آبشارهای شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

مجموعه آسياب‌ها و آبشارهاي شوشتر در مسير «رودخانه گرگر» که خود از شاهکارهاي فني و مهندسي اعصار کهن است، بنا شده است. رود گرگر کاملاً به صورت دستکند مي‌باشد و احداث آن را به اردشير بابکان، شاهنشاه ساساني نسبت داده‌اند.در سفرنامه مادام ژان ديولافوآ باستان‌شناس نامدار فرانسوي از اين محوطه به عنوان بزرگ‌ترين مجموعه صنعتي پيش از انقلاب صنعتي ياد شده است. اين محوطه مجموعه‌اي از سد، تونل‌ها، کانال‌هاي فرعي و آسياب‌هاي آبي است که به صورت يک مجموعه صنعتي- اقتصادي بوده و جزئي از مجموعه بزرگ «سازه‌هاي آبي شوشتر» مي‌باشد که در کتب تاريخي مکرراً به آن اشاره شده است.اساس کار مجموعه به اين صورت است که سد گرگر مسير رودخانه را مسدود کرده و سطح آب را براي آبگيري ۳ تونل حفر شده در تخته سنگ بالا مي‌آورد. تونل‌هاي سه گانه، آب را به مجموعه هدايت مي‌کنند و به کانال‌هاي متعددي تقسيم مي‌شوند که پس از گرداندن چرخ آسياب‌ها، آب به صورت آبشارهايي به محوطه‌اي حوضچه مانند سرازير مي‌شود.

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

يکي از ويژگي‌هاي بسيار بارز مجموعه آسياب‌ها و آبشارها مجاورت آن با بافت تاريخي شهر شوشتر است. اين محوطه علاوه بر استفاده‌هاي صنعتي، در ايام کم آبي نيز، آب مورد نياز ساکنين را تأمين مي‌نمود. يک ويژگي بسيار زيبا و منحصر بفرد بصري نيز که در اين مجموعه وجود دارد و جلوه‌اي خاص به آن مي‌بخشد اين است که آب حاصل از پساب آسياب‌ها به صورت آبشارهاي مصنوعي زيبا به محوطه‌اي حوضچه مانند مي‌ريزد که منظره‌اي چشم‌نواز و دل‌انگيز را در مقابل ديدگان هر بيننده بوجود مي‌آورد.همچنين در محوطه پشت بند که محل آبگيري ۳ تونل معروف «سه کوره»، «دهانه شهر» و «بليتي» است نيز چشم انداز زيبايي به چشم مي‌خورد. تونل‌هاي سه گانه در پشت «پل بند گرگر»، وظيفه انتقال حجم معيني از آب را براي به حرکت درآوردن پره‌هاي آسياب برعهده داشته‌اند. مجموعه آسياب‌ها و آبشارهاي شوشتر با توجه به زمان ساخت از شاهکارهاي فني و مهندسي در جهان است. اين شاهکار مهندسي هم در ايران و هم در جهان بي‌نظير است.

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

آبشارهاي شوشتر

منبع: سیری در ایران

آبشارهای شوشتر (سیکاها)

آبشارا شوشتر, Shūshtar, Khuzestan, Iran

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “آبشارهای شوشتر (سیکاها)”

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تهران

تبلیغات شما

کرمان

خراسان شمالی

قم

مازندران

هرمزگان

گیلان

چهارمحال بختیاری

گلستان

آذربایجان شرقی

کانال تلگرام دولان

آذربایجان غربی

ما را دنبال کنید

اردبیل

اصفهان

همدان

خراسان رضوی

یزد

بوشهر

کرمانشاه